Hoe emotionele pijn je echt kan kwetsen

Liefde doet werkelijk echt pijn, net hoe poezie- en muziektekstschrijvers beweren.
Nieuwe hersenscanning-technologiën verklaren dat het deel van de hersenen dat fysieke pijn verwerkt ook te kampen heeft met emotionele pijn. En op dezelfde manier waarop in sommige mensen verwondingen kunnen zorgen voor langdurige chronische pijn verklaart de wetenschap nu waarom sommigen nooit over zo’n zielensmart heen zullen komen.

Emotionele pijn kan vele vormen aannemen: een relatie gaat stuk of je wordt uitgesloten, bijvoorbeeld. Maar het wordt niet extremer dan het verliezen van een geliefde, net wat gebeurd was met Schotse omroeper Mark Stephen. In juli 1995 reed hij een tractor terwijl hij aan het hooien was, en raakte per ongeluk zijn jonge dochter. Zij kwam kort daarna te overlijden.

 Marks verdriet was overweldigend, zegt hij.
“Wanneer mensen praten over een gebroken hart, dat was voor mij waar het lag, vlak onder je borstbeen.”

 “Het voelt net of je hart lekt en je er niet van weg kan rennen, omdat jij de bron bent van die pijn.”Denkend dat hij gek zou worden van verdriet, zocht hij de hulp op van David Alexander. Professor Alexander is directeur van de Aberdeen Centre for Trauma Research (het Aberdeen centrum voor trauma-onderzoek). Hij leidde de psychiatrisce team die als eerst geäntwoord had op de Piper Alpha olieramp.

Sindsdien is hij betrokken bij het helpen van overlevenden van vele rampen, waaronder de Aziatische tsunami, de oorlog in Irak en, recentelijk, de aardbeving in Pakistan.
 Het is hem ook gelukt om Mark Stephen te helpen door zijn duisterste dagen heen te komen.

 ‘Mijn ingewanden doen zeer’

Professor Alexander is niet verbaasd over het verband tussen fysieke en emotionele pijn: “Als je luistert naar mensen die emotioneel geschaad zijn, zullen ze vaak hun pijn vertalen in fysieke situaties: ‘M’n hoofd barst, m’n ingewanden doen zeer’, enzovoort. De overeenkomst is heel sterk.
Maar medisch onderzoek is eerder vooral geneigd geweest om zich te concentreren op fysieke pijn.  Neurowetenschapper Mary Frances O’Connor bij de University of California (de Universiteit van Californië), Los Angeles (UCLA) is één der wetenschappers die besloten heeft om op hun onderzoek-agenda ook emotionele pijn te plaatsen.
“We zijn in een hele nieuwe tijd waarin we technologiën kunnen gebruiken om de hersenen en het hart te bekijken”, zegt ze.

Naomi Eisenberger op de UCLA heeft laten zien welke delen van de hersenen actief zijn wanneer we emotionele pijn voelen. Ze bedacht een boeiend computerspel waarin er opzettelijk voor werd gezorgd dat spelers zich buitgengesloten voelden.

Simultane hersenscanning verklaarde dat de pijn die komt uit het sociaal genegeerd zijn verwerkt werd op bijna precies dezelfde manier in de hersenen als hoe fysieke pijn wordt verwerkt, en dat ook nog op dezelfde plaats.

‘Complex verdriet’
Waarom zouden fysieke en emotionele pijn op deze manier in verband staan?
Sociale relaties zijn uiterst noodzakelijk tot overleving als een soort. In gevaarlijke situaties is een eenzame persoon echt in de problemen, terwijl een groep het nog kan overleven.

“Het sociale hechtheidssysteem zit ‘vast’ op het fysieke pijnsysteem om ervoor te zorgen dat we dicht in contact blijven met anderen”, zegt Naomi Eisenberger.
“Om uitgesloten te worden door iemand of om genegeerd te worden door een groep is pijnlijk, dus voorkomen we het.”  

Fysieke pijn waarschuwt ons om iets niet te doen, bijvoorbeeld lopen op een gebroken enkel. En emotionele pijn kan ook een waarschuwing zijn – “ga nooit meer bij zo’n man”, “blijf uit de buurt van vrouwen als haar”. 
Maar soms kan fysieke pijn chronisch worden, en kan dan zijn originele bedoeling overbruggen, en hetzelfde kan gebeuren met emotionele pijn.
Mary Frances O’Connor noemt het “complex verdriet” en het komt voor in ongeveer 10% van de mensen na een sterfgeval.
“Ze ervaren veel bitterheid en woede, zoveel zelfs dat hun toekomst zinloos is. Ze passen zich niet aan de tijd aan, zoals anderen.”
Er is een heel sterk vermoeden dat mensen die zich niet aanpassen aan een sterfgeval ook degenen zijn die de hoogste niveaus van fysieke pijn ervaren.

Maar kunnen we dood gaan van een gebroken hart?
Martin Cowie is professor van cardiologie bij de Brompton Hospital (het Brompton ziekenhuis). Hij is heel zeker van het antwoord: “Ja, we kunnen.”
“Er is een toegenomen risico van overlijden in de zes maanden na een sterfgeval en het is vooral zichtbaar bij mannen.”
De nabestaanden hebben veel grotere kansen om te kampen te krijgen met ongelukken, wat misschien begrijpelijk is, maar ook om te overlijden aan hartaanvallen en beroerten. De hormonen betrokken bij de stress van sterfgevallen verhogen de kans op deze gebeurtenissen.

Deze kennis maakt het essentieel om degenen wiens emotionele pijn veel kans loopt om chronisch te worden, met als gevolg onvermijdbare depressie of zelfs dood, te identificeren en te behandelen.

 

Huisdieren onmisbaar...

Huisdieren geven ons een onmisbare, onvoorwaardelijke liefde die wij allen nodig hebben. Honden en katten, bijvoorbeeld, zullen je zonder te aarzelen een lekkere knuffel geven, in tegenstelling tot de meeste mensen die bijna altijd aarzelen of dit wel of niet moet. Natuurlijk als je weet dat je het liever niet kunt doen, doe het dan gewoonweg niet.

Bovendien is het hebben van een huisdier goed voor de gezondheid: wetenschappelijk onderzoek heeft bewezen dat huisdieren positieve effecten op ons hebben wat betreft hormonen, neurotransmitters en overige chemicaliën die ons niet alleen meer blijdschap geven, maar ook het stressgehalte verminderen en onze gezondheid verbeteren, door bijvoorbeeld het voorkomen van hoge bloeddruk. Onderzoek heeft ook aangetoond dat bijvoorbeeld het aaien van een hond voor het volgende kan zorgen:

·         Verlagen van de bloeddruk

·         Verminderen van schadelijke hormonen, waaronder het stress-hormoon (cortisol)

·         Vermeerderen van goede hormonen, waaronder het blijdschapshormoon (oxytocin) en het “goed gevoel” hormoon (endorfine)

·         Vermeerdering serotonine-gehalte (serotonine is een stof die depressie voorkomt)

Daarnaast zorgt het hebben van een huisdier er ook voor dat je in conditie blijft: een hond moet uitgelopen worden; katten en honden (onder andere) moeten geborsteld worden; er moet met katten en honden (onder andere) gespeeld worden en alle huisdieren moeten gevoed worden en hun water moet worden ververst. Hierbij behoren ook vissen die in een aquarium of vijver gehouden kunnen worden. Diens woonplaats moet ook regelmatig schoongemaakt worden.

Huisdieren zijn goed voor zowel jongeren als ouderen. Kinderen met huisdieren hebben zelfs een grotere zelfvertrouwen dan die er zonder. Huisdieren kunnen ook heel goede speelkameraden en luisteraars zijn. Zodoende kunnen huisdieren de communicatievaardigheden van kinderen verbeteren. Ze kunnen echt prachtige beste vrienden zijn en trouwens, als je naar je kamer wordt gestuurd is dat veel makkelijker en plezieriger met een huisdier.  En met het jongeren-overgewicht percentage zo hoog tegenwoordig, kunnen huisdieren ook een goede manier zijn om jongeren fit te houden, hetzij door lopen of meedoen in behendigheidswedstrijden of sport evenementen. Ze zijn ook een goede manier om kinderen verantwoordelijkheid en liefde voor dieren aan te leren. Kinderen die huisdieren hebben leren op jonge leeftijd al dat de wereld niet alleen om hen draait.

Daarnaast zijn huisdieren ook goed voor seniore burgers. Seniore burgers die alleen wonen kunnen soms depressief worden, maar het hebben van een huisdier kan voor de nodige kameraadschap zorgen. Het is leuk voor seniore burgers om gewoon een hond of kat rond het huis te hebben om deel te zijn van hun dagelijks leven. Zij halen het eenzaamheidsgevoel weg. Het is moeilijk eenzaam te zijn met een huisdier. Vooral honden kunnen senioren helpen om fit te blijven, al is het nou alleen door de honden even uit te lopen.

 

 

Het juiste huisdier voor jezelf vinden

Wanneer het komt op het brengen van een huisdier in iemands leven is niet elk huisdier de perfecte keuze voor een ieder. Alvorens een huisdier te kiezen is het een goed idee om de volgende stappen te volgen:

1.       Wees eerlijk: kijk naar je leefwijze en denk erover na of het een goed idee zou zijn om er een huisdier aan toe te voegen. Dit geldt vooral voor gezinnen met jonge kinderen die vaak bezig zijn met sociale activiteiten zoals sport evenementen, clubs en muzieklessen.

2.       Doe onderzoek: oké, dus je hebt net naar de film “101 Dalmatiërs” gekeken (ja, ik weet dat het een heel oude film is, maar in mijn mening is het nog steeds een must-see voor een ieder die het nog niet heeft gezien...) en je wilt nu direct één van die schattige gespikkelde hondjes kopen. Sorry om dit te zeggen, maar ik zou het je aanraden dat liever niet te doen. Denk verder dan hoe het dier eruit ziet. Het is belangrijk ook te denken aan hun  karakter en gedrag.

3.       Wees voorzichtig: als je na gedane onderzoek beslist geen huisdier te adopteren van een asiel en juist eentje wilt kopen van een fokker, wees zeker om het ras uitbundig te onderzoeken. De fokker moet je er duidelijke informatie over kunnen geven. Als het enige wat je moet doen is betalen, zonder duidelijke uitleg over het ras... Draait je rustig om... en ren zo snel als je kan weg!

Download dit artikel

Volle graansoorten heel belangrijk voor de groei van kinderen

Sommige voedingsmiddelen moeten versterkt of verrijkt worden om ons maximumvoordelen te geven, maar de volle granen maken hier geen deel van uit. Integendeel, wanneer volle granen in  hun natuurlijke staat worden gelaten bieden ze juist meer gezondheidsvoordelen. Laten we even gaan kijken naar wat een graan is alvorens te kijken naar de gezondheidsvoordelen uit natuurlijk, onbewerkt graan.

Graan is eigenlijk het zaad van een plant, zoals tarwe, rijst, koren, haver en gerst om er maar een paar te noemen. Graan bestaat uit drie verschillende delen:

·         Zemelen:  dit bestaat uit de lagen aan de buitenkant die het graan tegen zonlicht, ongedierte, water en ziekte beschermt. De zemelen zijn rijk aan ruwe vezels en bevatten daarnaast ook B-vitaminen, ijzer, zink, koper en bepaalde fytovoedingsstoffen (voedingsstoffen die veel helpen bij het bestrijden van ziekten) zoals lignanen en fytisch zuur.

·         Kiem: een klein maar belangrijk deel van de korrel, omdat dit deel onder de juiste omstandigheden kan uitgroeien tot een nieuwe plant. De kiem bevat vitamine E, B-vitaminen  en essentiele vetten.

·         Endosperm: 80% van het graan bestaat uit endosperm. Dit is niets anders dan het door kiemplantjes gebruikte reservevoedsel tijdens het kiemen. Het bevat koolhydraten, proteïnen en kleine hoeveelheden B-vitaminen.

Bij het streven naar voedsel met een beter aroma, een betere textuur en houdbaarheidsduur wordt het graan vaak ontdaan van een heleboel belangrijke voedingsstoffen door raffinage, waarbij de zemelen en de kiem worden verwijderd. Het graan lijdt aan een groot voedselverlies: zijn ruwe vezels, de meeste vitaminen, mineralen, essentiele vetten en fytovoedingsstoffen worden totaal weggehaald en wat er overblijft is maar een klein beetje van zijn van nature grote schat aan vitaminen, mineralen, vetten en fytovoedingsstoffen.

Gelukkig wordt dit alles nu wel behouden, doordat men de gezondheidsvoordelen van niet geraffineerde graan heeft aangetoond uit enkele onderzoeken. Nu moedigen wij jonge kinderen en adolescenten aan om van de volgende voordelen van graan te genieten:

Brandstof voor de groei

Kinderen en pubers hebben meer energie per kilogram lichaamsgewicht nodig in vergelijking met volwassenen. Zij hebben  constant energie nodig voor hun eindeloze activiteiten, leren, spelen en groeien. (Vol)graan verteert langzaam en laat op een regelmatige basis, dus niet te snel noch te langzaam energie vrij. Dit is heel voordelig voor de concentratie en voorkomt een ongezond eetpatroon.

Gezonde spijsvertering

Dit graan zit, zoals eerder gezegd, vol ruwe vezels (het onverteerbare materiaal ). Vandaar dat je, samen met voldoende vloeistof (het liefst schoon water), heb je geen last van constipatie. Naast het feit dat constipatie irritatie bij een kind opwekt en een opgeblazen gevoel geeft, kan ook zijn of haar eetlust eronder lijden en de spijsvertering beïnvloeden. Ruwe vezels bevorderen juiste werking van de stoelgang met als gevolg een gezond spijsverteringskanaal.

Goede dieetgewoonten

Wist je dat je goede eetgewoonten die je van kleinsaf leert ook later in het leven als volwassen met je meeneemt?
Eetgewoonten uit de kinderjaren leggen de fundering voor gezondheid op latere leeftijd. Daarom moeten ouders hun kinderen aanmoedigen gezond voedsel te eten, bijvoorbeeld graan. Als graan vaker voorkomt in het menu van kinderen terwijl zij nog bezig zijn hun smaakvoorkeuren te vormen, zullen zij hoogst waarschijnlijk opgroeien om van graan te houden en het permanent te maken tot een deel van hun dagelijks menu.

Voordelen voor de gezondheid

De kinderjaren en de puberteit zijn wat voeding betreft belangrijke periodes in het leven. Aan de ene kant moeten wij ervoor zorgen dat deze kinderen voldoende energie en voedingsmiddelen uit hun dieet krijgen zodat zij optimaal kunnen groeien en zich optimaal kunnen ontwikkelen.

Aan de andere kant moeten wij hen helpen een gezond lichaamsgewicht tot in volwassenheid te handhaven om de risico's van ziekten te minimaliseren met betrekking tot zwaarlijvigheid, zoals hartproblemen en suikerziekte.

Graan hoort hierbij. Het is niet alleen een goed energiebron, het bevat ook heel veel voedingsstoffen zoals je nu al weet. Het is rijk aan bijvoorbeeld B-vitaminen en zorgt ook voor de nodige energieproductie en  bloedvorming. Dan hebben we ook nog de vele mineralen en vitamine E die het afweersysteem van een kind opvoeren.

We weten dus nu waarom graan zo belangrijk is voor ons. Maar hoe kunnen we het nou opnemen in ons dieet? Nou, ze kunnen heel gegeten worden, gebarsten, afgeschilferd of in blom gemengd voor het bereiden van verschillende heerlijke schotels. Dus je kind kan de voordelen van graan halen uit bijvoorbeeld een schaaltje ontbijtgranen of pap, een pak popcorn of gekookte gerst, graanbeschuiten, pasta, volkoren brood of ook andere soorten gebakken voedsel.

Bron: Nutrition Society of Malaysia

Download dit artikel

Slaap: een noodzaak, geen luxe

Het leven wordt steeds sneller en sneller, en mensen proberen steeds meer en meer te doen in elke minuut van de dag. 

Terwijl dingen steeds chaotischer worden verliest slaap zijn aandacht. Hij wordt gezien als verspilde tijd, voor altijd verloren.
"Voor gezonde mensen is er een sterke drang om uit zichzelf slaap te beperken, om een uur of twee op te blijven zodat ze een uur of twee eerder wakker kunnen worden", zei Dr. Greg Belenky, hoofd van de Sleep and Performance Research Center in de Washington universiteit Spokane.
"Maar eigenlijk verminder je je productiviteit en stel je jezelf bloot aan bepaalde risico's", voegde Belenky erbij toe.

Dat is een boodschap die doktoren proberen te geven aan Amerikanen, inclusief de geschatte 40 miljoen mensen die elk jaar weer te kampen hebben met één of ander slaapstoornis.

Voordat Thomas Edison de gloeilamp uitvond in 1880 sliep men gemiddeld 10 uren per nacht. De laatste tijd krijgen mensen gemiddeld 6-9 uren slaap per dag door de week en 7-5 uren slaap per dag in het weekend, volgens de Amerikaanse National Sleep Foundation.

"De groep mensen die voldoende slaap krijgen wordt steeds kleiner en kleiner," zei Dr. Chris Drake, seniorenwetenschapper bij de Henry Ford Hospital Sleep Disorders and Research Center in Detroit. "Wanneer iemand zijn slaap dropt onder 6 uren of minder, dan worden de zaken echt problematisch."

Alhoewel experts zeven tot acht uren slaap per nacht aanraden kan de eigenlijke hoeveelheid benodigde slaap per individu variëren.

"Maar slaapgebrek beïnvloedt iemand op één uit twee manieren," zei Belenky. "Ten eerste beïnvloedt slapeloosheid de dagelijkse uitvoer van taken. De prestatie-invloeden worden direct opgemerkt," zei hij. "Zorg voor te weinig slaap, en je ziet onmiddelijk de effecten ervan. Je kan een verkeerd besluit nemen, of iets vergeten."

De lange-termijn effecten van slaapgebrek hebben te maken met een persoon zijn gezondheid. Doctoren hebben slaapgebrek verbonden met extra gewicht, suikerziekte, hoge bloeddruk, hartproblemen, depressie en drugsmisbruik.

"Hormonen die eetlust regelen beginnen ook in de ware te raken," zei Drake, wie ook een assistent-professor van psychiatrie- en gedragsneurowetenschappen bij de Wayne universiteit School of Medicine is. Er is een vermindering in de hoeveelheid leptine, een eetlust-onderdrukkend hormoon, wanneer iemand te weinig slaap krijgt. Tegelijkertijd vermeerdert de hoeveelheid ghreline, een hormoon dat juist voor een grotere eetlust zorgt.

Slaapgebrek stoort ook het vermogen van het lichaam om glucose te reguleren en kan voor ontstekingen met als gevolg hartprobelemen en een verhoging van de bloeddruk zorgen. "Er is een stressrespons op te weinig slaap," zei Belenky.

De typen mensen die niet genoeg slaap krijgen kunnen ook verdeeld worden in twee groepen. Ten eerste zijn er diegenen die bewust de keuze maken om weinig te slapen.

"Het is als het ware een deel van cultuur," zei Belenky. "Mensen zijn trots op het feit dat ze weinig slapen. Je zult mensen horen zeggen, 'ik heb maar zes uren nodig elke avond.' Dus er is een stoer element daar."

Aan de andere kant zijn er ook weer mensen die te lijden hebben aan slaapstoornissen. Deze zijn, onder andere:

·         Slapeloosheid, een onbekwaamheid om in slaap te vallen of in slaap te blijven.

·         Slaapapneu, of adem-onderbrekingen tijdens de slaap die ervoor zorgen dat men steeds weer wakker wordt.

·         Restless-legssyndroom, een prikkelig of kriebelig gevoel in de benen dat ervoor zorgt dat iemand de drang krijgt zijn benen te bewegen, de slaap storend.

 "Iemand die lijdt aan welk van deze problemen dan ook moet een dokter of slaapspecialist raadplegen," zei Belenky.

Slaapapneu, de meest voorkomende slaapstoornis, kan ernstige langetermijn-effecten hebben als het niet op tijd wordt behandeld. "Je wordt wakker uit je slaap om te ademen. Je kan niet tegelijkertijd slapen en ademen," zei Drake. "Het is een risicofactor die ernstige cardiovasculaire gezondheidseffecten kan ontwikkelen."

Sommige mensen die problemen hebben met slapen zullen milde kalmeringsmiddelen gebruiken zoals Ambien en Lunesta. De Amerikaanse Food and Drug Administration vroeg de producenten van deze sedatief-hypnotische drugs om hun waarschuwingsetiketten te versterken. Deze maatregel werd genomen na rapportages van gevaarlijke allergische reacties, zowel als een aantal vreemde gedragsgebonden bijverschijnselen, onder andere slaaprijden, telefoontjes maken, en voedsel voorbereiden en eten of seks hebben in je slaap.

Drake en Belenky beschouwen slaaptabletten als geen probleem op kort termijn als ze op de juiste manier worden gebruikt.

"Slaaptabletten zijn een noodoplossing," zei Belenky. "Als je van streek bent of lijdt aan situatiegebonden slapeloosheid, of je probeert op de verkeerde tijd van de dag te slapen omdat je door tijdzones heen hebt gereisd, zijn ze effectief.

Maar, beide doktoren hebben gezegd dat de tabletten niets zullen doen om een ernstig slaapprobleem te helpen. "Ze zijn niet gemaakt om tegen die problemen te werken," zei Drake.

De Amerikaanse National Institute of Health geeft deze tips om genoeg slaap te krijgen 's avonds:

·         Blijf bij een regelmatig slaapschema.

·         Voorkom lichaamsoefeningen dichter bij dan vijf of zes uren voor bedtijd.

·         Gebruik geen cafeïne, nicotine en alcohol voor bedtijd.

·         Voorkom grote maaltijden en dranken laat 's avonds.

·         Neem geen dutjes na 3 uur 's middags.

·         Ontspan jezelf alvorens naar bed te gaan, de tijd nemend om te relaxen met een warm bad, een leuk boek of wat zachte muziek.

·         Als je nog steeds wakker bent na langer dan 20 minuten in bed te hebben gelegen, sta op en doe iets ontspannends totdat je je slaperig voelt. Bezorgdheid over het niet kunnen slapen kan het juist nog moeilijker maken om in slaap te vallen.

Download dit artikel